Η Μεσολογγιάς, έργο του πολυγραφότατου και πολυβραβευμένου δραματογράφου και εκπαιδευτικού Αντωνίου Ιω. Αντωνιάδη (1836-1905), εκδόθηκε για πρώτη φορά πριν από ενάμιση αιώνα, το 1876. Πρόκειται για ένα εκτενέστατο έμμετρο αφήγημα, σε ανομοιοκατάληκτους δεκαπεντασύλλαβους στίχους και σε γλώσσα καθαρεύουσα, ένα «έπος ιστορικόν», όπως το χαρακτηρίζει στον υπότιτλό του ο δημιουργός του, που ανασταίνει την τελευταία πολιορκία του Μεσολογγίου και την αυτοθυσιαστική Έξοδο των γενναίων υπερασπιστών της αιτωλικής πόλης.
Στη θεματογραφία του ποιητή Αντωνίου Αντωνιάδη εξέχουσα θέση έχει η Ιστορία, και ιδιαίτερα η Επανάσταση του 1821. Στον κύκλο των σχετικών έργων του ξεχωρίζει η Μεσολογγιάς, που την εκτιμούσε όλως ιδιαιτέρως ο Κωστής Παλαμάς, ο οποίος αποκαλούσε τον Αντωνιάδη «καθεαυτό ψάλτης της μισολογγίτικης παλληκαριάς και της θυσίας». Το εξαιρετικό γνώρισμα της Μεσολογγιάδος, που τη διαφοροποιεί από τα υπόλοιπα δραματουργήματα του συγγραφέα, είναι ότι αποτελεί ένα πρώιμο δείγμα της λογοτεχνίας-ντοκουμέντο